Tiểu sử
Trần Văn Ơn

Tráön Vàn Ån sinh åí xoïm Baìn Cåì, nay thuäüc quáûn 3, thaình phäú Häö Chê Minh . Cha anh laì mäüt cäng chæïc ngheìo .
Âæåüc cha cho xem nhæîng tåì baïo cuía læûc læåüng khaïng chiãún, laûi âæåüc tiãúp xuïc våïi mäüt vaìi ngæåìi coï tám huyãút, Tráön Vàn Ån nuäi dæåîng cho mçnh tinh tháön yãu næåïc, khao khaït âäüc láûp tæû do .
Nàm 1948, anh âæåüc giåïi thiãûu vaìo âoaìn thãø hoüc sinh khaïng chiãún näüi thaình . Säúng giæîa thaình phäú Saìi Goìn xa hoa, âáöy ráùy nhæîng chuyãûn báút cäng, chæåïng tai gai màõt, âaî coï luïc anh muäún boí hoüc träún ra chiãún khu ,træûc tiãúp cáöm suïng âaïnh Táy .Nhæng âæåüc sæû chè âaûo vaì giaïo duûc cuía âoaìn thãø , anh yãn tám åí laûi hoüc táûp vaì hoaût âäüng.
Cuäüc baîi khoaï phaín âäúi bàõt båï hoüc sinh, âoìi chênh quyãön buì nhçn phaíi” Traí tæû do cho hoüc sinh bë bàõt vä cåï” näø ra âuïng vaìo häm kè niãûm láön thæï 9 ngaìy Nam Kç khåíi nghéa : 23/11/1949. Tãn bäü træåíng giaïo duûc buì nhçn ra lãûnh âoïng cæía træåìng Pã-tå-ruyït - Kyï vaì âuäøi táút caí hoüc sinh näüi truï . Tráön Vàn Ån âang theo hoüc låïp âãû nhë træåìng áúy . Toaìn thãø hoüc sinh træåìng Gia Long nghè hoüc âãø hæåíng æïng cuäüc âáúu tranh cuía træåìng Pã- tå-ruyït - Kyï vaì cuîng bë âoïng cæía træoìng.
Hån 4000 cäng nhán åí caïc haîng Xêch, Si-te, Xã-gi, Mich vaì liãn âoaìn xêch lä âçnh cäng âoìi tàng læång vaì hæåíng æïng cuäüc âáúu tranh cuía hoüc sinh. Láön læåüt caïc træåìng cäng , tæ khaïc åí Saìi Goìn baîi khoaï .Sau âoï laì sæû hæåíng cuía hoüc sinh Myî Tho , Cáön Thå, Huãú , Haì Näüi . Phong traìo lan räüng khàõp toaìn quäúc .
Ngaìy 9/1/1950, caí biãøn hoüc sinh Saìi Goìn keïo âãún Såí giaïo huáún buì nhçn.Nhiãöu tháöy giaïo, phuû huynh cuîng xuäúng âæåìng våïi caïc hoüc troì, tham gia âáúu tranh . Âãø âäúi phoï, âëch haû lãûnh cho caính saït cáúm caïc ngaí âæåìng, cho xe voìi räöng âãún phun næåïc . Khäng giaíi taïn âæåüc âoaìn ngæåìi, tãn âaûi diãûn Såí giaïo huáún ra giåí gioüng khuyãún duû . Tæïc thç Tráön Vàn Ån bæåïc tåïi , chè vãö phêa dinh Tráön Vàn Hæîu , thuí hiãún buì nhçn :
- Chuïng ta nháút âënh keïo tåïi dinh Thuí Hiãún ! Hoü phaíi giaíi quyãút yãu saïch chênh âaïng naìy.Khäng thãø hæïa suäng âæåüc. Chuïng ta bë læìa nhiãöu räöi !
Caí khäúi ngæåìi ruìng ruìng chuyãøn âäüng , tæì âæåìng Lã Låüi bàng qua âæåìng Ca-ti- na,reî sang âæåìng Pe- lå- ranh. Âãún âáy hoü bë caính saït xäng ra chàûn laûi . Xe voìi räöng phun næåïc xäúi xaî. Ngæåìi naìy ngaî xuäúng thç ngæåìi khaïc tiãún lãn láúp vaìo chäù träúng.Hoüc sinh åí phêa sau læåüm âáút âaï neïm tåïi táúp vaìo boün caính saït. Mãûnh lãûnh tæì phuí Cao uyí Phaïp âæa xuäúng cho boün buì nhçn :” Duìng táút caí caïc biãûn phaïp âaïnh lui hoüc sinh láûp tæïc !”
Âëch tiãúp tuûc khuíng bäú. Tráön Vàn Ån khäng coìn biãút såü laì gç næîa . Mäüt mçnh anh xäng lãn phêa træåïc che chåí cho caïc hoüc sinh beï. Quán thuì xaí suïng vaìo âoaìn ngæåìi. Nhæîng hoüng suïng tiãøu liãn trong tay boün Phaïp loeì læía, måí maìn cho cuäüc âaìn aïp âáùm maïu .
Tráön Vàn Ån saït caïnh cuìng caïc baûn chiãún âáúu chäúng âåî våïi boün khaït maïu. Anh âang dçu mäüt baûn bë thæång thç ngay træåïc màût, mäüt næî sinh bë âaïnh ngaî guûc. Tãn Phaïp giáûp âáöu chë xuäúng âáút . Pháùn näü , Tráön Vàn Ån xäng laûi háút tãn Phaïp ra vaì bãú xäúc chë lãn,toan chaûy âi . Nhæng mäüt tãn caính saït Phaïp âæïng gáön âoï lao tåïi chéa suïng vaìo giæîa màût anh . Âoaìng mäüt tiãúng , Tráön Vàn Ån ngaî xuäúng . Luïc âoï laì 3 giåì 25 phuït chiãöu ngaìy 9/1/1950.